Hvað kemur askvaðandi?

Útgáfudagur:

13.02.2026

Höfundur:

Guðrún Kvaran

Upprunalega spurningin hljóðaði svona:Getið þið frætt okkur um uppruna orðsins „askvaðandi“. Ekki var það þannig hér áður fyrr, að fólk væri vaðandi í öskunum sínum, eða hvað? Lýsingarorðið askvaðandi merkir ‘þjótandi, með fyrirgangi’, til dæmis ...

Sjá nánar

Vísindadagatal 13. febrúar

Vísindasagan

Paul Samuelson

1915-2009

Bandarískur Nóbelsverðlaunahafi í hagfræði (1970), styrkti mjög vísindalega greiningu í hagfræði. Einn fremsti akademískur hagfræðingur 20. aldar, skrifaði afar útbreidda kennslubók.

Dagatal hinna upplýstu

Kelvínkvarði

Eining kelvínkvarðans um hita nefnist kelvín (K). Kelvínkvarðinn heitir eftir breska eðlis- og verkfræðingnum Kelvín lávarði (1824–1907). Kelvínkvarðinn er algengasti hitakvarðinn í vísindum. Stig á kelvín- og selsíuskvarðanum eru jafnstór. Eini munurinn er að núll á kelvínkvarðanum er miðað við svonefnt alkul en ekki frostmark vatns. Vatn frýs við 273,15 K.

Nánar

Íslenskir vísindamenn

Erla Hulda Halldórsdóttir

1966

Erla Hulda Halldórsdóttir er lektor í sagnfræði við Sagnfræði- og heimspekideild Háskóla Íslands, sérsvið hennar er kvenna- og kynjasaga. Hún hefur stundað rannsóknir á sögu kvenna á 19. og 20. öld með það að markmiði að gera sögu kvenna og kynja sýnilega og að sjálfsögðum hluta Íslandssögunnar.

Nánar

Vísindafréttir

Vísindavefur HÍ fær styrk frá stjórnvöldum til að uppfæra Evrópuvefinn

Þann 9. desember 2025 var tilkynnt að Vísindavefurinn fengi styrk frá stjórnvöldum til að uppfæra Evrópuvefinn. Í frétt á vefsíðu Stjórnarráðs Íslands segir þetta: Að auki hefur verið ákveðið að fimm milljónir króna renni til Vísindavefs Háskó...

Nánar

Sjá vísindafréttir

Sendu inn spurningu

Hvað kemur askvaðandi?

Útgáfudagur:

Spyrjandi:

Höfundur:

Nýjustu svörin

Hvaða skipsflak liggur í fjörunni fyrir neðan Fossvogskirkjugarð?

Hvað ræður gengi íslensku krónunnar?

Er heimsfaraldur COVID-19 enn í gangi og hvað höfum við lært síðan sjúkdómurinn kom fram?

Vísindadagatal 13. febrúar

Paul Samuelson

1915-2009

Kelvínkvarði

Erla Hulda Halldórsdóttir

1966

Vinsæl svör Í dag Í vikunni

Getur innrauð geislun í sánu valdið skaða á líkamanum?

Hvaða skipsflak liggur í fjörunni fyrir neðan Fossvogskirkjugarð?

Íslenskar gæsalappir eru „svona“, en hvar finn ég '„' á íslenska lyklaborðinu?

Hver er eðlilegur blóðþrýstingur?

Hvað eru berklar?

Hvað er kreatín?

Hvaða skipsflak liggur í fjörunni fyrir neðan Fossvogskirkjugarð?

Getur innrauð geislun í sánu valdið skaða á líkamanum?

Hvað er listería og hver eru einkennin af sýkingu?

Íslenskar gæsalappir eru „svona“, en hvar finn ég '„' á íslenska lyklaborðinu?

Hver er eðlilegur blóðþrýstingur?

Hvað er kreatín?

Getur innrauð geislun í sánu valdið skaða á líkamanum?

Hvaðan kemur nafnið Öræfajökull og hvernig varð það til?

Hvaða skipsflak liggur í fjörunni fyrir neðan Fossvogskirkjugarð?

Hvað er listería og hver eru einkennin af sýkingu?

Íslenskar gæsalappir eru „svona“, en hvar finn ég '„' á íslenska lyklaborðinu?

Hver er eðlilegur blóðþrýstingur?

Getur innrauð geislun í sánu valdið skaða á líkamanum?

Hvað er húsdreki og af hverju er hann í húsakimum?

Hver er eðlilegur blóðþrýstingur?

Hvaðan kemur nafnið Öræfajökull og hvernig varð það til?

Hvað er kreatín?

Hvaða skipsflak liggur í fjörunni fyrir neðan Fossvogskirkjugarð?

Önnur svör Í dag Í vikunni

Af hverju hernámu Bretar Ísland?

Hvað er rómantík eða rómantíska stefnan?

Hvað er nýrómantík?

Hvað eru margir vöðvar í mannslíkamanum?

Hvernig er reiknað út hlutfall álagðs virðisaukaskatts og afturreiknaðs? (24,5% verða 19,68%)?

Hvernig lýsir glútenóþol sér?

Hvað hefur gosið oft á Reykjanesskaga síðan 2021 og hversu stór hafa gosin verið?

Hvað getur þú sagt mér um gosið í Eyjafjallajökli árið 2010?

Af hverju pissar maður blóði?

Hvað eru sólgos og segulstormur?

Af hverju fær maður sinaskeiðabólgu og hvernig er hægt að losna við hana?

Hvað eru nýrnasteinar og hvað veldur þeim?

Hvað er lungnaþemba og hverjar eru afleiðingar hennar?

Hvað er svifryk?

Hvað eru verðbætur?

Hvað er smjörsýra, undir hvaða öðrum nöfnum gengur hún og hver eru áhrifin af neyslu hennar?

Af hverju fær fólk niðurgang og hvernig er hægt að bregðast við honum?

Hvað þýðir 'miðvikudagur til moldar'?

Hver eru lágmarkslaun á Íslandi?

Hvað er helst vitað um svartadauða á Íslandi?

Hvaða áhrif hefur alkóhól á heila og líkama?

Hvað eru nýrnasteinar og hvað veldur þeim?

Hver eru einkenni krabbameina í endaþarmi?

Hvað er fasismi?

Vísindafréttir

Vísindavefur HÍ fær styrk frá stjórnvöldum til að uppfæra Evrópuvefinn

Vinsæl svör
Í dag Í vikunni

Önnur svör
Í dag Í vikunni