Hvaða lið í ensku úrvalsdeildinni í knattspyrnunni er elst? Hvert þeirra er yngst?

Svar

Enska úrvalsdeildin í knattspyrnu (FA Premier League) var formlega sett á laggirnar 20. febrúar 1992 og tók við sem efsta deild ensku deildarkeppninnar (Football League) keppnistímabilið 1992-1993. Við það breyttust einnig nöfn neðri deildanna, önnur deild varð fyrsta, sú þriðja önnur og sú fjórða að þriðju. Deildirnar fjórar starfa enn saman undir merkjum ensku deildarkeppninnar.

Eins og lesa má í svari Röskvu Vigfúsdóttur við spurningunni Hvert er elsta knattspyrnufélag í heimi? var fyrsta enska knattspyrnuliðið Sheffield FC, og raunar það fyrsta í heiminum. Sheffield FC starfar enn þann dag í dag, og hefur áhugamennskuna að leiðarljósi eins og í upphafi. Elsta atvinnumannalið Englands og heimsins alls er Notts County, stofnað árið 1864 (1862 samkvæmt sumum heimildum) og leikur um þessar mundir í þriðju efstu deild. Af liðum úrvalsdeildarinnar ensku, keppnistímabilið 2008-2009 er Stoke City það elsta, stofnað árið 1863. Yngsta félagið er Wigan Athletic, stofnsett árið 1932. Enska knattspyrnudeildin hóf göngu sína keppnistímabilið 1888-1889 og þess má geta að fimm lið af tólf upphaflegum stofnfélögum, taka þátt í úrvalsdeildinni tímabilið 2008-2009, Aston Villa, Blackburn, Bolton, Everton og Stoke.

Flestöll ensk knattspyrnulið geta rakið sögu sína til eldri félaga sem áttu upphaf sitt til dæmis í eldri íþróttum (krikket og ruðningi til dæmis), skólum, kirkjustarfi og félagsstarfi fyrirtækja (eins og lesa má í svari sama höfundar við spurningunni Hver fann upp fótboltann?). Þessi gömlu lið ýmist lögðust af og ný voru stofnuð, eða þau sameinuðust og breyttu um nöfn, jafnvel mörgum sinnum. Þannig má sem dæmi rekja sögu gamla stórveldisins Leeds United aftur til ársins 1877 og félags sem hét Hunslet. Hunslet breytti nafni sínu í Leeds City árið 1904 og fékk inngöngu í ensku deildina 1905. Það var hinsvegar rekið úr deildarkeppninni 1919 vegna fjármálaóreiðu og eignir þess boðnar upp, þeirra á meðal leikmennirnir. Forsendur fyrir rekstur atvinnuliðs í Leedsborg voru þó enn fyrir hendi og snarlega var tekið til við að koma á fót nýju liði, Leeds United, sem samþykkt var sem meðlimur ensku knattspyrnudeildinnar árið 1920. Liðið féll úr úrvalsdeildinni vorið 2004 eftir að hafa stefnt hátt misserin á undan, bæði í úrvalsdeildinni og Meistaradeild Evrópu.

Upplýsingar um félög í ensku úrvalsdeildinni keppnistímabilið 2003-2004
Lið	Stofnár	Atvinnumennska tekin upp	Innganga í ensku deildarkeppnina
Arsenal	1886	1891	1893
Aston Villa	1874	1885	1888
Birmingham City	1875	1885	1892
Blackburn Rovers	1875	1880	1888
Bolton Wanderers	1874	1880	1888
Charlton Athletic	1905	1920	1921
Chelsea	1905	1905	1905
Everton	1878	1885	1888
Fulham	1879	1898	1907
Leeds United	1919	1920	1920
Leicester City	1884	1888	1894
Liverpool	1892	1892	1893
Manchester City	1880	1887	1899
Manchester United	1878	1885	1892
Middlesbrough	1876	1899	1899
Newcastle United	1881	1889	1893
Portsmouth	1898	1898	1921
Southampton	1885	1885	1920
Tottenham Hotspur	1882	1885	1908
Wolverhampton Wanderers	1877	1888	1888

Ekki er úr vegi að bæta við samsvarandi upplýsingum um liðin sem féllu úr úrvalsdeildinni á síðasta keppnistímabili, þó ekki væri nema í sárabætur fyrir okkur áhangendur þessara félaga!

Upplýsingar um félög sem féllu úr ensku úrvalsdeildinni keppnistímabilið 2002-2003
Lið	Stofnár	Atvinnumennska tekin upp	Innganga í ensku deildarkeppnina
Sunderland	1879	1886	1890
West Bromwich Albion	1878	1885	1888
West Ham United	1895	1900	1919

Eins og sjá má á töflunni var West Bromwich upphaflegur stofnaðili ensku deildarkeppninnar.

Nákvæmar dagsetningar á stofnun Aston Villa og Bolton hafa ekki fundist en ef áhangendur þeirra liða geta veitt Vísindavefnum þær upplýsingar, mega þeir endilega senda okkur tölvupóst.

Heimildir:

• Rothmans Football Yearbook 2002-2003, ritstj. Glenda Rollin og Jack Rollin, Headline Book Publishing, London 2002 - Þessi árbók telst vera „biblía” áhugamannsins um ensku knattspyrnuna
• premierleague.com, opinber heimasíða ensku úrvalsdeildarinnar
• 4thegame.com, heimasíða styrktaraðila ensku úrvalsdeildarinnar, Barclaycard
• Brot úr sögu Leeds United af síðunni leedschat.com